Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΝΟΣΟΥ ALZHEIMER ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΙ Η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ

Η νόσο Alzheimer είναι μία πολυπαραγοντική νόσος αγνώστου αιτιολογίας. Εκτός από ένα μικρό ποσοστό όπου η εμφάνιση της νόσου σχετίζεται με γενετικά καθορισμένους παράγοντες, το μεγαλύτερο μέρος αφορά τη σποραδική μορφή της.

Ιδιαίτερο βάρος έχει δοθεί τα τελευταία χρόνια στην αιτιολογική σχέση διαφόρων περιβαλλοντικών παραγόντων και κυρίως των καλούμενων «εγκεφαλοαγγειακών» όπως είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης, η Αρτηριακή Πίεση, η Υπερχοληστεριναιμία, η Υπερομοκυστεϊναιμία και το σύνδρομο των απνοιών κατά τον ύπνο, όπως και παραγόντων που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής, όπως το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, η γυμναστική και η διατροφή. Η διερεύνηση των ανωτέρω παραγόντων έχει ιδιαίτερη σημασία όχι μόνο για την αιτιολογία της νόσου, αλλά και για την πρόληψη, δεδομένου ότι πολλοί  από αυτούς είναι αναστρέψιμοι. Θετική  επίδραση στις νοητικές λειτουργίες έχει η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ, ο καφές, η μεσογειακή διατροφή και η λελογισμένη σωματική άσκηση, ενώ το κάπνισμα φαίνεται να έχει αρνητική επίδραση. Η γνώση των περιβαλλοντικών παραγόντων είναι σημαντική, προκειμένου να αποφασισθεί η φαρμακευτική και η μη φαρμακευτική θεραπεία.

Ο επιπολασμός της νόσου Alzheimer αυξάνει με γρήγορους ρυθμούς λόγω του αυξανόμενου αριθμού των ατόμων που είναι μεγαλύτερα των  65 ετών. Η κατανόηση των παραγόντων κινδύνου είναι σημαντική τόσο για την καλύτερη κατανόηση της ίδιας της παθοφυσιολογίας  της νόσου όσο και για την εφαρμογή προγραμμάτων διαχείρισης του κόστους και πολιτικών πρόληψης. Οι παράγοντες κινδύνου της νόσου διακρίνονται σε μη τροποποιήσιμους, όπως παράγοντες που σχετίζονται με το περιβάλλον και τον τρόπο ζωής.

Η διάγνωση της άνοιας δεν θεωρείται δεδομένη για αρκετές κοινωνίες εξαιτίας του κοινωνικού στίγματος ή της λάθος ταξινόμησης της ως φυσιολογική γήρανση. Στην εποχή της γρήγορης και εύκολης ενημέρωσης ο κάθε πολίτης έχει το δικαίωμα να πληροφορηθεί οποιαδήποτε στιγμή για οτιδήποτε επιθυμεί. Ειδικότερα, σε θέματα υγείας η ενημέρωση κρίνεται απαραίτητη τόσο από την πλευρά του πάσχοντα και της οικογένειάς τους, όσο και από το ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Η ενημέρωση επιτυγχάνεται μέσω των εκστρατειών από διάφορους συλλόγους ασθενών και των οικογενειών τους, από τα Μ.Μ.Ε., από τις αρμόδιες εταιρείες και από τις τοπικές ή κρατικές υπηρεσίες. Η σωστή ενημέρωση μπορεί να συντελέσει στην ευαισθητοποίηση, στον αποστιγματισμό, στη χάραξη νέας πολιτικής για τη δημόσια υγεία και ενδεχομένως και στη πρόληψη.